Bu işten biz ne kazandık?

Madrid mutabakatıyla İsveç ve Finlandiya’ya NATO vetosu kalktı. İki ülke terörle gayrette iş birliği taahhüdünde bulundu. Ankara’dan ‘Somut adım, değerli bir kazanım’ iletileri geldi. Lakin iki ülke temsilcileri iç kamuoyu baskısıyla memorandumdaki durumu ‘ifşa etti’. Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö, YPG’nin mutabakat metninde ‘terör örgütü’ olarak tanımlanmadığını söyledi. İnsani yardımlarını sürdürülebileceğini kaydetti.

İSVEÇ: BOYUN EĞMEDİK, VATANDAŞLARIMIZIN İADESİ KELAM KONUSU DEĞİL

Türkiye’nin istediği şahıslar için Fin Cumhurbaşkanı “Mahkeme kararlarına bir şey yapamayız” sözünü kullandı. Finlandiya Dışişleri Bakanı “Terörizmin tarifinde zorlandık lakin kahve ortasında iki mevzuyu birbirinden ayırma fikri çıktı” dedi. İsveçli Bakan Ann Linde ise “Erdoğan’a boyun eğmedik. Yalnızca Türk vatandaşlarının iadesi kelam konusu” diye konuştu. 24 saatte oluşan iki farklı tablo ‘Bu sonuç Türkiye’nin talepleri açısından ne getirdi?’ dedirtti.

ÜÇLÜ MUHTIRA DİPLOMATİK ZAFER

Erdoğan, İsveç ve Finlandiya ile imzalanan muhtırayı diplomatik zafer olarak niteledi. İki ülkeye taahhütlere uyma daveti yapan Cumhurbaşkanı “Biz parlamentomuzdan geçirmedikten sonra aslında bu iş yürümez” bildirisi verdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, İspanya’daki NATO Zirvesi’nin akabinde basın toplantısı düzenledi. Erdoğan, İsveç ve Finlandiya ile imzalanan mutabakatı “Türkiye ve milletimiz açısından şiddetli müzakere sürecinden sonra elde edilmiş diplomatik bir zafer” olarak niteledi. Erdoğan, şunları söyledi: “İmzalanan muhtırayı, Türkiye’nin hassasiyetlerinin anlaşıldığının bir işareti olarak görüyoruz. Bu bir başlangıçtır. Bundan sonrası süreçte kayıtlı konuların uygulamasını takip edip adım atacağız. Bu muhtıra Türkiye ve milletimiz açısından kuvvetli gayret sonrası elde edilmiş diplomatik bir zaferdir. İsveç 73 teröristin iadesi için kelam verdi. Biz parlamentomuzdan bunu geçirmedikten sonra bu iş yürümez. Evvel İsveç ve Finlandiya üzerlerine düşen vazifesi yerine getirecek. Bu vazifelerini yerine getirmeleri halinde bunu parlamentomuza göndeririz. Yerine getirmezlerse parlamentomuza gönderilmesi kelam konusu değil. Terör örgütlerinin silinip atılması, ilgili yasal düzenlemeleri bitirmeleri lazım.”

“Ben bana verilen kelama bakıyorum. Kelam yerine gelmezse mukavelede ne varsa onun gereğini yerine getiririz. Siz teröristleri vereceğinizi, kanunları değiştireceğinizi kelam veriyorsunuz. Bunlar yerine gelmezse kusura bakmayın. Verilen kelam yerine gelecek. Bu yerine gelmezse Türkiye de verilen kelam neyse onu fiyat. İsveç de Finlandiya da kelamını tutacak.”

MUHALEFETİN ‘TAVİZ VERİLDİ’ ÇIKIŞI

“Muhalefet her vakit siyaha beyaz beyaza siyah der. Türkiye muhalefeti bu türlü. Bütün evraklar ortaya konuluyor. Dünyanın olaya nasıl baktığı muhakkak. Attığımız adımlar, ilgi uyandırdığı üzere önderler tarafından takdirle karşılandı. Terörle gayretimizin Türkiye dışındaki ayaklarını kendilerine dokümanlarla takdim ettik. Bunları izledikten sonra çok daha uygun anlayacaklar.”

SURİYE’YE YENİ HAREKÂT

“Uluslararası topluluğun anlamayacağı bir operasyonu yapmayız. Anlayacakları lisandan operasyon yaparız. Türkiye bu hususta önemli deneyime sahiptir.”

ABD’DEN F-16 TALEBİ

“Sayın Lider elinden gelen adımları atacağını söyledi. Geçen hafta geniş bir takım Amerika’daydı. Gerek Cumhuriyetçiler gerek Demokratlar’la görüşmeler yaptılar. Biden ile dün yaptığımız görüşmeden sonra heyetlerimizi göndereceğiz. Demokratlar ve Cumhuriyetçiler her iki taraftan da makul bir takviyesi almak gerekiyor. Fakat Sayın Biden kendinden emin. (Biden’ı hakkındaki eleştirileri) Siyasette dün dündür bugün bugün. 24 saatte siyasette çok şey değişir. Türkiye-ABD bağlantıları çok çok eski. Güzel ve makus günler oldu lakin Türkiye-ABD alakaları yolunda devam etti.”

YUNANİSTAN İLE GERİLİM

Yunanistan’ın son periyotlardaki tavrı siyaset anlayışımıza asla uymuyor. Adalara, adacıklara ziyaretler yapıp silahlandırmaya gitmek üzere bir çabanın içine girdi. Lozan ve Paris mutabakatlarına nazaran bu adaları silahlandıramazsınız. Yunanistan germedikten sonra biz germeye meraklı değiliz. 147 kere hava alanımızı ihlal eden Yunanistan, bunun hesabını vermek zorunda.”

ANLAŞMANIN MÜREKKEBİ KURUMADAN…

Ankara; Helsinki ve Stockholm’e dönük NATO vetosunu yaklaşık bir buçuk ay süren tansiyon sonrası kaldırdı. Üç ülke ortasında 10 unsurluk muahede imzalandı. Memorandumdaki kimi tabirler diplomaside sıkça başvurulan ‘yapıcı muğlaklık’ usulünü gündeme getirdi. Memorandumun dördüncü unsurundaki “Finlandiya ve İsveç, PYD/YPG ve Türkiye’de FETÖ olarak tanımlanan örgüte takviye sağlamayacaklardır” tabiri dikkat çekti. Beşinci unsurda ise “Finlandiya ve İsveç, PKK’nın yasaklanmış bir terör örgütü olduğunu teyit eder. PKK ve başka tüm terörist örgütlerin, bunların uzantılarının faaliyetleri ile iltisaklı kuruluşlar ve paravan örgütler içerisinde yer alan yahut bu terör örgütleriyle irtibatı bulunan şahısların faaliyetlerini engelleyeceklerini taahhüt eder” denildi.

FETÖ’nün metinde yer alması, iade talepleri için ikili ahdî düzenlemelerin yapılacağı taahhüdü üzere unsurlar ‘somut adım’ olarak değerlendirildi. Türkiye’nin iki ülkeden istediklerini aldığı, bundan sonraki süreçte atılacak adımların takip edileceği vurgulandı. Lakin hem Helsinki hem de Stockholm’den dikkat çeken çıkışlar geldi.

İsveç Dışişleri Bakanı Ann Linde, iadesi talep edilecekler için kesinlikle kanıt gösterilmesi gerektiğini belirterek “Erdoğan’a boyun eğmedik” dedi. “Terör faaliyeti olduğu tarafında kanıt olmadıkça hiçbir iadeye razı olmayacağız” diyen Linde “İnsanların sahip olduğu demokratik hakları değiştirmeyeceğiz ancak öte yandan terör faaliyetlerinin farklı kısımlarını suça mevzu etmede bariz sertleştirmelere gidilecek” diye konuştu. İsveç Adalet Bakanı Morgan Johansson da “İade yapmayacağız. Türkiye’nin birine ‘terörist’ demesi, o kişiyi terörist yapmaz” sözlerini kullandı.

Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö’nün sözleri de dikkat çekti. Niinisto “Türkiye’ye hatalı iadesi siyasetimiz değişmedi. Bizim terörist olduğuna karar vermediğimiz kimse iade edilmeyecek. YPG ve FETÖ terörist olarak tanımlanmıyor. Metinde bu yok. YPG’ye ve denetim ettiği bölgelere insani yardım yapmaya devam edeceğiz” diye konuştu. Niinistö “YPG üzere örgütleri terörist olarak kabul etmek için istekli değiliz, zira NATO müttefikleri ve Türkiye ortasında bu bahiste bir bakış açısı farklılığı var” dedi. Finlandiya Cumhurbaşkanı, YPG’den bahsedilmesinin Ankara’nın isteği olduğunu belirtti. Niinistö “En son evrede aslında hiçbir şey değişmedi. Metinde YPG terör örgütü olarak değerlendirilmiyor, Türkiye’nin istediği üzere tanımlanmadı” tabirlerini kullandı.

Finlandiya Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto da muahedeye kahve ortasında vardıklarını belirtti. Haavisto “Her kahve ortasında olduğu üzere akıllara çok düzgün fikirler geldi ve doruğun sonuna gerçek mutabakata varmak daha kolaydı’’ dedi. Haavisto, aşmakta en zorluk yaşadıkları bahsin iki ülkenin ‘terörizmi’ nasıl tanımladıkları olduğunu belirtti. Fin bakan “Sonunda bu mevzuları mutabakatta birbirinden ayırabildik ve bu da bizi sonuca götürdü’’ tabirini kullandı.

‘ASIL RUMLARA VETOYU KALDIRMIŞ’

Madrid’de düzenlenen NATO Doruğu’nun ikinci gününde Cumhurbaşkanı Erdoğan, İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Hollanda Başbakanı Mark Rutte ve Romanya Cumhurbaşkanı Klaus Iohannis ile görüştü. Erdoğan’ın tepe kapsamında evvelki akşam konuk önderler ve eşleri onuruna verilen bir yemekte Güney Kıbrıs Rum İdaresi (GKRY) önderi Nikos Anastasiadis’le bir ortaya geldiği manzaralar de dikkat çekti. CHP Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, Erdoğan’ın Anastasiadis ile bir ortaya geldiği kareyi “İki gün evvel uyardık. İşte fotoğrafı… Türkiye’nin tanımadığı GKRY başkanı Madrid’de NATO Zirvesi’nde. Anlaşılıyor ki asıl veto bu akşam kalkmış” notuyla paylaştı.

TÜRKİYE’YE F-16 SATMALIYIZ

ABD Lideri Joe Biden, Türkiye’ye F-16 savaş uçaklarını satmaları gerektiğini, bunun için Kongre’den onay alabileceklerini söyledi. Türkiye’ye F-16 uçaklarının satışıyla ilgili Erdoğan’a kelam verip vermediği sorulan Biden, şunları kaydetti: “Kendisine söylediğim aralık ayında söylediğimle birebir. (Türkiye’ye) F-16 uçaklarını satmalıyız ve birebir vakitte uçakları modernize etmeliyiz. Bunu yapmamak bizim çıkarımıza değil. Aralıktan beri tavrımı değiştirmediğimi kendilerine söz ettim. Bir karşılık da olmadığını ve yalnızca satmamız gerektiğini söyledim. Bunu yapabilmek için gereksinimim olan şey Kongre onayı. Bu onayı alacağımızı düşünüyorum.” Türkiye’ye en muhalif isimlerden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham da F-16 satışına takviye vereceklerini duyurdu. Türkiye geçen kasımda ABD’den 40 adet yeni F-16 ve mevcut F-16’lar için de 80 adet modernizayon kiti almak için müracaatta bulunmuştu.

‘BEN VARKEN NATO’YA GİREMEZLER’ DEDİN GİTTİN İMZAYI ATTIN GELDİN

CHP Genel Lideri Kemal Kılıçdaroğlu, Ankara’nın Haymana ilçesinde kanaat liderleri, muhtarlar ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ile bir ortaya geldi. Kılıçdaroğlu, TBMM’de kabul edilen ek bütçeye ait “Yılın başında bütçe yaptılar, yılın ortası oldu, bütçedeki bütün sayıların tamamı bitti. Artık yılın ortasında ikinci bütçe yapıyorlar. Cumhuriyet tarihinde hiç bu türlü bir şey görülmedi, birinci sefer oluyor” sözlerini kullandı. Dış siyasete değinen Kılıçdaroğlu, Türkiye, bölgesinde de dünyada da prestijli bir ülke olmak zorunda olduğunu söz etti. CHP önderi, şunları söyledi: “Dışarıya karşı kelamı dinlenen bir Türkiye olmak zorunda. Şayet kelamı dinlenen bir ülke değilse bu ülkenin tarihine ihanet etmiş olursunuz. Bir siyasetçi, kim olursa olsun, dış siyaset ile ilgili konuşurken boğazında dokuz düğüm olduğunu unutmamalı, söylediği lafın nereye gideceğini bilmeli. İç siyasette olduğu üzere yüksek perdeden asla atmamalı. ‘Ey Suriye, ey Yunanistan ben geliyorum.’ Güzel de ‘Gel kardeşim’. Bu iş konuşmayla olmaz ki. ‘Geliyorum’ diyorsan gideceksin. Merhum Ecevit ile Erbakan çıkıp ‘Ey Yunanistan, bak biz Kıbrıs’a geliyoruz’ dediler mi? Demediler. Lakin bir sabah Başbakanlık merdivenlerinde merhum Ecevit açıklama yaptı.”

“Başta kaldığım sürece asla giremezler… Ne oldu? Gittin, bastın imzayı, çıktın geldin. Pekala tartı oldu mu? Olmadı. Ciddiye alınır mı artık Türkiye Cumhuriyeti Devleti? Bunu sizin vicdanınıza seslenerek söylüyorum. Türkiye bu türlü bir idaresi hak etmiyor, yanlış yapıyoruz. Suriye ile hengame ettik, niçin? 33 askerimiz şehit edildi. 33 askerimizi şehit eden Rusya idi. Biz, koşa koşa gittik Putin’den özür dilemeye. Şehitler bizim şehidimiz, öldüren Rusya, biz koşa koşa gidiyoruz oraya, özür dilemeye gidiyoruz. Ne işin var kardeşim?”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.