İngiliz Kraliyetinde tartışma yaratan elmas: Afrika’nın büyük yıldızı

İngiliz kraliyetinin taç giyme merasimlerinde kullanılan “Hükümdarın Haçlı Asası” isimli tarihi asayı süsleyen “Afrika’nın Büyük Yıldızı”, 530,2 karat yüküyle dünyanın kesilmiş en büyük renksiz elması özelliğini taşıyor.

İngiltere’de, Londra Kulesi’nde koruma edilen Afrika’nın Büyük Yıldızı’nın, çıkarıldığı Güney Afrika Cumhuriyeti’ne iade edilmesi talebi son haftalarda Güney Afrikalılar tarafından sıklıkla gündeme getiriliyor.

İngiliz Tarihi Kraliyet Saraylarına nazaran dünyanın kesilmiş en büyük renksiz elması olan Afrika’nın Büyük Yıldızı’nın, periyodun İngiliz sömürgesi tarafından yerli halkın müsaadesi olmadan Londra’ya götürüldüğüne dikkati çeken Güney Afrikalılar, bu elmasın kendilerinden çalınmış bir cet miras olduğunu öne sürüyor.

Öte yandan elmas, süslediği kraliyet asasıyla İngiliz Kraliyet Hazinesi’nin en pahalı kesimleri ortasında yer alıyor.

DEĞERİ EN AZ 400 MİLYON DOLAR

Afrika’nın Büyük Yıldızı, büyüklüğünün yanı sıra teknik açıdan kusursuzluğuyla da çeşidinin nadir örnekleri ortasında yer alıyor.

Yaklaşık 26,5 gram yükünde, armut biçimli, 74 façeta sahibi ve inanılmaz berraklıktaki bu pahalı taşın, piyasa kıymetinin en az 400 milyon dolar olduğu varsayım ediliyor.

Afrika’nın Büyük Yıldızı tıpkı vakitte, Güney Afrika’da 1905’te çıkarılan ve dünyanın en büyük işlenmemiş elması kabul edilen 3 bin 106,8 karatlık “Cullinan Elması”nın en büyük kesimi olma özelliği taşıyor.

Dönemin İngiliz kolonisi Transvaal hükümeti tarafından, beyaz maden işvereni Sör Thomas Cullinan’dan satın alınıp, Kral 7. Edvard’a “armağan edilen” dev Cullinan Elması, Kral tarafından kraliyet mücevheratında kullanımı için kesilmek üzere Amsterdam’daki elmas atölyelerine gönderilmişti.

Burada 9 büyük 100’den fazla küçük kesime ayrılan Cullinan Elması’nın başka ünlü modülleri ortasında kraliyet tacını süsleyen 317,4 karatlık “Afrika’nın İkinci Yıldızı” ile kraliçelerin broşlarını süsleyen toplam 160 karat yükünde “Afrika’nın Küçük Yıldızları” bulunuyor.

Bu kesimlerin tamamı İngiliz monarşinin hazinesinde bulunsa da pek çok Güney Afrikalı, elmasların ülkelerine iade edilmesi gerektiğini düşünüyor.

İADE TALEBİNE BİNLERCE İNSAN KATILDI

Change.org sitesine nazaran, elmasın iadesi talebiyle başlatılan “Cullinan Elması’nın Güney Afrika’ya dönüşü başlıklı imza kampanyasına şimdiye kadar 7 binden fazla kişi katıldı.

Son haftalarda çok sayıda Güney Afrikalı toplumsal medya kullanıcısının da bu talebi lisana getiren paylaşımlarda bulundu.

Güney Afrikalı muhalif milletvekili Vuyolwethu Zengula, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, elmasların iadesinin kâfi olmayacağını, Güney Afrika’nın İngiliz sömürge devrinden kalan tüm ziyanları tazmin etmesi ve İngiliz Milletler Topluluğundan çekilmesi gerekliliğini savundu.

Ülkenin en büyük üçüncü partisi Ekonomik Özgürlük Savaşçıları başkanı Julius Malema da Kraliçe Elizabeth’in vefatının akabinde yaptığı açıklamada, Kraliçe’nin anısını anmanın, sömürgecilik periyodunu kutlamakla eş kıymet olduğunu söylemişti.

“GÜNEY AFRİKA’YA TAZMİNAT ÖDENMELİ”

Güney Afrikalı gazeteci Theto Mahlakoana, iade konusuna ait değerlendirmede, İngilizlerin tarihi gerçekliği bir yana bırakarak bu elması güya Afrika’nın kendilerine cömert bir armağanıymış üzere görmek istediklerini söyledi.

Mahlakoana, gerçekte ise bu elmasın her türlü baskı ve ayrımcılığa maruz bırakılan lokal halkların istekleri olmaksızın İngiltere’ye götürülmüş olduğunu belirterek “Yani bu elmasın armağan edildiğine inanıyorsanız, bilmelisiniz ki kaideli yahut direkt baskı altında armağan olmaz.” dedi.

Bu yüzden elmasın sorgulanmasının son derece makul olduğunu lisana getiren Mahlakoana, elmasın bulunduğu asanın İngiliz tarihi açısından ehemmiyetine dikkati çekerek şunları kaydetti:

“Bu durumda elmasın iadesinin ülkü seçenek olduğuna pek emin değilim. İadesi tahminen de artık bizim için bedelsiz olurdu zira artık diğerlerine ilişkin bir tarihin modülü. Bunun yerine elmasın çalındığı yıldan itibaren hesaplanmak üzere faiziyle birlikte Güney Afrika’ya tazminat ödenmeli.” (AA)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.